Professioneel taalgebruik in het economische beroepenveld

Professioneel taalgebruik in het economische beroepenveld. Behoefteanalyse voor (taal)curriculumontwerp in het hoger economisch onderwijs.


Doel en vraagstelling

Het doel van dit onderzoek is om taalonderwijs te geven op het hoger economisch onderwijs dat is gebaseerd op het professionele taalgebruik zoals dat voorkomt in het economische beroepenveld. Om dat doel te bereiken is professioneel taalgebruik geïdentificeerd met behulp van een behoefteanalyse. De behoefteanalyse geeft inzicht in het professionele taalgebruik van economische professionals en hun objectieve taal- en communicatiebehoeften. Het is de bedoeling deze objectieve taal- en communicatiebehoeften natuurgetrouw te beschrijven op een detailniveau dat voldoende is om effectief Taal voor Specifieke Doeleinden (TSD) in het hoger economisch onderwijs te ontwerpen.

Resultaten en conclusies

De studie laat zien dat taalnormen uit het werkveld voor geschreven teksten vooral betrekking hebben op structuur en doelgroepsgerichtheid. Voor het hoger economisch onderwijs is het van belang dat de focus gelegd wordt op pragmatische taalnormen en de ontwikkeling van interactieve gespreksvoering.
De studie beargumenteert dat het zinvol is dat economische opleidingen de studenten al vroeg onderwijzen in de grote diversiteit aan beroepspecifieke teksten. Daardoor ontwikkelt de economische student zich als kritische denker die beredeneerde taalkeuzes kan maken.

Methode

Deze studie is gebaseerd op etnografisch veldwerk. Het belangrijkste argument daarvoor is dat deze behoefteanalyse in het kader van het datagestuurde en praktijkgeoriënteerde TSD-onderwijs natuurgetrouwe data nodig heeft om de economische TSD-variant in te richten. Er is uitgegaan van vier (professionele) discourse communities bestaande uit organisatieadviseurs en accountants.

Relevantie taalonderwijs en taalbeleid
Taalonderwijs in het hoger economisch onderwijs heeft een zinnige invulling als dit een bepaalde mate van arbeidsrelevantie kent. In deze studie staat die arbeidsmarktrelevantie centraal, niet zozeer om een (vak)kennisbasis te ontwikkelen, maar om een gezamenlijke beroepstalige kennisbasis te leggen waar het onderwijs mee verder kan. In het ideale geval stemmen economische opleidingen in de hoofdfase af op de verschillende professionele deelcontexten, die niet alleen het geïntegreerde karakter van professioneel taalgebruik onderwijzen, maar ook de beroepskennis van de studenten vergroten.